KamSophy
Brave New World by Aldous Huxley — book cover

Brave New World — Book Summary

សង្ខេបសៀវភៅ «ពិភពលោកថ្មីដ៏អស្ចារ្យ»

by Aldous Huxley · 80 min read · 59 key ideas · 18 chapters · English & Khmer

What is Brave New World about?

Huxley's novel imagines a World State, set in the year A.F. 632, that has traded freedom, family, history and strong feeling for engineered, stable happiness, and asks what that bargain costs. People are multiplied from embryos by Bokanovsky's Process, sorted into castes before birth, and shaped by Neo-Pavlovian conditioning, sleep-teaching (hypnopaedia) and the drug soma, while the misfit Bernard Marx, the restless Helmholtz Watson and John, raised on a Reservation and steeped in Shakespeare, expose the cracks. The story builds to Mustapha Mond's defence of stability against John's demand for God, danger and the right to be unhappy, and to the media spectacle that follows.

សៀវភៅ «ពិភពលោកថ្មីដ៏អស្ចារ្យ» និយាយអំពីអ្វី?

ប្រលោមលោករបស់ ហាក់ស្លី (Huxley) ស្រមៃពី រដ្ឋពិភពលោក ឬហៅថា World State ក្នុងឆ្នាំ ៦៣២ នៃសករាជហ្វដ ឬហៅថា A.F.។ រដ្ឋនេះបានដូរសេរីភាព គ្រួសារ ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងអារម្មណ៍ខ្លាំង យកសុភមង្គលដែលគេរៀបចំបង្កើតឡើង និងមានស្ថិរភាព។ សៀវភៅនេះសួរថា ការដោះដូរនេះត្រូវបង់ថ្លៃអ្វីខ្លះ។ គេផលិតមនុស្សឱ្យកើនចំនួនច្រើនពីអំប្រ៊ីយ៉ុង ពោលគឺទារកតូចៗដែលទើបចាប់ផ្តើមលូតលាស់ ដោយ វិធីបំបែកស៊ុតរបស់ បូកាណូវស្គី ឬហៅថា Bokanovsky's Process ហើយបែងចែកពួកគេជាវណ្ណៈតាំងពីមុនកើត។ គេកែច្នៃចិត្តគំនិតពួកគេដោយ ការបង្ហាត់ចិត្តតាមវិធីថ្មីរបស់ ប៉ាវឡូវ ឬហៅថា Neo-Pavlovian conditioning ដោយ ការបង្រៀនពេលដេកលក់ ឬហៅថា hypnopaedia និងដោយថ្នាំសូម៉ា (soma)។ ក្នុងពេលនោះ ប៊ែរណាដ ម៉ាក្ស (Bernard Marx) ដែលមិនចុះសម្រុងនឹងគេ ហែលមហូលស៍ វ៉ាតសុន (Helmholtz Watson) ដែលមិនស្ងប់ចិត្ត និង ចន (John) បង្ហាញពីចំណុចខ្សោយរបស់សង្គមនេះ។ ចនធំឡើងក្នុងតំបន់ហ៊ុំព័ទ្ធ ឬហៅថា Reservation ហើយស្គាល់ស្នាដៃរបស់ សេកស្ពៀរ (Shakespeare) យ៉ាងស៊ីជម្រៅ។ រឿងនេះឈានដល់ពេលដែល មូស្តាផា ម៉ុនដ៍ (Mustapha Mond) ការពារស្ថិរភាព ទល់នឹងការទាមទាររបស់ចន ដែលចង់បានព្រះជាម្ចាស់ គ្រោះថ្នាក់ និងសិទ្ធិក្នុងការមិនសប្បាយចិត្ត។ បន្ទាប់មក រឿងឈានដល់ការបង្ហាញដ៏អឺកធឹក ដែលប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយបង្កើតឡើងឱ្យមហាជនមើល។

What you'll learn: 18 chapters

  1. Chapter Iជំពូកទី ១៖ រោងចក្រផលិតមនុស្ស និងវណ្ណៈដែលគេកំណត់តាំងពីមុនកើត
  2. Chapter IIជំពូកទី ២៖ បង្ហាត់ទារកឱ្យខ្លាច និងបង្រៀនក្មេងពេលកំពុងដេក
  3. Chapter IIIជំពូកទី ៣៖ លុបអតីតកាល គ្រួសារ និងអារម្មណ៍ខ្លាំង ដើម្បីស្ថិរភាព
  4. Chapter IVជំពូកទី ៤៖ បុរសពីរនាក់ដែលមិនសមនឹងសង្គមរបស់ខ្លួន
  5. Chapter Vជំពូកទី ៥៖ សេចក្តីសុខដែលរដ្ឋរៀបចំឱ្យ និងបុរសម្នាក់ដែលនៅតែឯកោ
  6. Chapter VIជំពូកទី ៦៖ ដំណើរទៅតំបន់ហ៊ុំព័ទ្ធ និងការគំរាមរបស់នាយក
  7. Chapter VIIជំពូកទី ៧៖ ពិធីនៅភូមិឆ្ងាយ និងម្តាយកូនដែលមកពីពិភពខាងក្រៅ
  8. Chapter VIIIជំពូកទី ៨៖ ក្មេងប្រុសដែលពិភពទាំងពីរមិនទទួលយក
  9. Chapter IXជំពូកទី ៩៖ ទូរស័ព្ទមួយដែលប្តូរអ្វីៗ និងយុវជនដែលចេះទប់ចិត្ត
  10. Chapter Xជំពូកទី ១០៖ ការចោទប្រកាន់ជាសាធារណៈ ដែលបញ្ចប់ដោយសំណើច
  11. Chapter XIជំពូកទី ១១៖ ការល្បីឈ្មោះភ្លាមៗ និងដំណើរមើលពិភពលោកដែលរដ្ឋរៀបចំ
  12. Chapter XIIជំពូកទី ១២៖ ពិធីជប់លៀងដែលបរាជ័យ និងកំណាព្យអំពីការនៅម្នាក់ឯង
  13. Chapter XIIIជំពូកទី ១៣៖ ស្នេហាពីរបែប ដែលមិនអាចយល់គ្នា
  14. Chapter XIVជំពូកទី ១៤៖ ការស្លាប់របស់ម្តាយ ក្នុងមន្ទីរពេទ្យដែលគ្មានក្តីសង្ឃឹម
  15. Chapter XVជំពូកទី ១៥៖ ការប៉ុនប៉ងរំដោះកម្មករ និងរបៀបដែលរដ្ឋបញ្ចប់ការបះបោរ
  16. Chapter XVIជំពូកទី ១៦៖ អ្វីដែលរដ្ឋលះបង់ ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាព
  17. Chapter XVIIជំពូកទី ១៧៖ ព្រះជាម្ចាស់ ការនៅម្នាក់ឯង និងសិទ្ធិក្នុងការមិនសប្បាយចិត្ត
  18. Chapter XVIIIជំពូកទី ១៨៖ ចង់នៅម្នាក់ឯង តែក្លាយជារឿងឱ្យហ្វូងមនុស្សមើល

Free preview: Chapter I

A Factory That Makes People

Huxley's novel opens inside the Central London Hatchery and Conditioning Centre, in the year A.F. 632. Over the entrance is the motto of the World State: Community, Identity, Stability. In this future society, babies are not born to mothers. They are grown in bottles in a factory.

The Director of Hatcheries and Conditioning is proudly showing new students around. Huxley's narrator describes it all with quiet irony, so the reader is invited to doubt what the Director calls progress.

The key method is Bokanovsky's Process. Normally one egg becomes one person. Here the egg is hit with X-rays, chilled and dosed with alcohol, and each shock makes it split into buds. One egg can become anywhere from eight to ninety-six identical embryos. To the Director, the process is one of the main tools of social stability. The copies from a single egg can staff a whole small factory, each working an identical machine.

Counting People Like Goods

The Director admits that the process has limits. Ninety-six buds is the most, and seventy-two is a good average. Nature is also slow, so a method called Podsnap's Technique speeds up the ripening of eggs. The Centre can count on at least 150 ripe eggs within two years. Multiplied by seventy-two, that gives nearly eleven thousand brothers and sisters of almost the same age.

A young worker, Henry Foster, happily gives the Centre's record: 16,012 people from one ovary. He hopes to beat rival Centres. The book shows a world where people are counted like factory output and pride comes from big numbers.

The tour then follows the bottles. In the Social Predestination Room, a card-index of 88 cubic metres records what society needs, and planners use it to decide how many people of each kind to make. The bottles then creep on slow conveyor belts through the dark red Embryo Store. The journey takes 267 days. At the end the baby is "decanted", the Centre's word for being born.

Caste Is Built Into the Body

The Centre also fixes each person's place in society before birth. The castes run from Alpha, the highest, down to Epsilon, the lowest. Embryos meant for the lowest castes get less oxygen, which damages first the brain and then the skeleton. When a student asks why, the Director calls him a fool: an Epsilon needs Epsilon surroundings as well as Epsilon heredity. Henry Foster adds that Epsilons do not need human intelligence.

Foster would like lower-caste bodies to grow up faster, so they can start work sooner. A scientist named Pilkington, at Mombasa, made people who were fully grown at six and a half. It was a scientific success but socially useless, because they were too stupid even for Epsilon work.

Other embryos pass through hot and cold tunnels, so their bodies learn to hate cold and suit jobs in the tropics. Later, teachers will train their minds to love the heat. For the Director, people are happy and good when they enjoy the work given to them, or, in his words, "liking what you've got to do." All conditioning, he says, serves that goal: to make people love a place in society they can never leave. One of the nurses at work is Lenina, who will matter later.

អានសាកល្បង៖ ជំពូកទី ១៖ រោងចក្រផលិតមនុស្ស និងវណ្ណៈដែលគេកំណត់តាំងពីមុនកើត

រោងចក្រផលិតមនុស្ស

ប្រលោមលោករបស់ ហាក់ស្លី (Huxley) ចាប់ផ្តើមនៅក្នុង មជ្ឈមណ្ឌលភ្ញាស់កូន និងបង្ហាត់ចិត្តកណ្តាលក្រុងឡុងដ៍ (Central London Hatchery and Conditioning Centre) ក្នុងឆ្នាំ ៦៣២ នៃសករាជហ្វដ ឬហៅថា A.F.។ នៅពីលើទ្វារចូល មានពាក្យស្លោករបស់ រដ្ឋពិភពលោក ឬហៅថា World State ដែលជារដ្ឋតែមួយគ្រប់គ្រងពិភពលោកទាំងមូលក្នុងរឿងនេះ។ ពាក្យស្លោកនោះគឺ «សហគមន៍ អត្តសញ្ញាណ ស្ថិរភាព»។ ក្នុងសង្គមអនាគតនេះ ទារកមិនកើតចេញពីម្តាយទេ។ គេចិញ្ចឹមទារកឱ្យធំឡើងក្នុងដប នៅក្នុងរោងចក្រ។

នាយកកន្លែងភ្ញាស់កូន និងបង្ហាត់ចិត្ត កំពុងនាំសិស្សថ្មីៗដើរមើលទីនេះដោយមោទនភាព។ អ្នកនិទានរឿងរបស់ហាក់ស្លី រៀបរាប់អ្វីៗទាំងអស់នេះដោយការចំអកបែបស្ងាត់ៗ។ របៀបនេះបបួលអ្នកអានឱ្យសង្ស័យលើអ្វីដែលនាយកហៅថា «វឌ្ឍនភាព»។

វិធីសំខាន់បំផុតគឺ វិធីបំបែកស៊ុតរបស់ បូកាណូវស្គី ឬហៅថា Bokanovsky's Process។ ជាធម្មតា កោសិកាស៊ុតមួយ ដែលជាកោសិកាពីម្តាយ ក្លាយជាមនុស្សម្នាក់។ តែនៅទីនេះ គេបាញ់កាំរស្មីអ៊ិចលើកោសិកាស៊ុត ធ្វើឱ្យវាត្រជាក់ និងដាក់ជាតិអាល់កុលលើវា។ រាល់ពេលដែលស៊ុតរងការប៉ះទង្គិចបែបនេះ វាបែកចេញជាពន្លក។ អំប្រ៊ីយ៉ុង ឬហៅថា embryo គឺទារកតូចៗដែលទើបចាប់ផ្តើមលូតលាស់។ កោសិកាស៊ុតមួយអាចក្លាយជាអំប្រ៊ីយ៉ុងដូចគ្នាបេះបិទ ចាប់ពី ៨ រហូតដល់ ៩៦។ តាមគំនិតរបស់នាយក វិធីនេះជាឧបករណ៍សំខាន់មួយ សម្រាប់ធ្វើឱ្យសង្គមមាន ស្ថិរភាព ឬហៅថា stability ពោលគឺភាពនឹងនរ ដែលសង្គមដំណើរការដដែលៗ ដោយគ្មានការប្រែប្រួល ឬចលាចល។ អ្នកដែលកើតពីកោសិកាស៊ុតតែមួយ អាចធ្វើការពេញរោងចក្រតូចមួយទាំងមូល ដោយម្នាក់ៗធ្វើការលើម៉ាស៊ីនដូចគ្នាបេះបិទ។

រាប់មនុស្សដូចរាប់ទំនិញ

នាយកនៃ មជ្ឈមណ្ឌលភ្ញាស់កូន និងបង្ហាត់ចិត្តកណ្តាលក្រុងឡុងដ៍ (Central London Hatchery and Conditioning Centre) ទទួលស្គាល់ថា វិធីបំបែកស៊ុតនេះមានដែនកំណត់។ ស៊ុតមួយបែកបានច្រើនបំផុត ៩៦ ពន្លក ហើយ ៧២ ពន្លក ជាចំនួនមធ្យមដែលល្អ។ ធម្មជាតិក៏ធ្វើការយឺតដែរ ដូច្នេះគេប្រើវិធីមួយឈ្មោះ បច្ចេកទេសរបស់ ផតស្នាប់ ឬហៅថា Podsnap's Technique ដែលធ្វើឱ្យស៊ុតទុំលឿនជាងធម្មជាតិ។ មជ្ឈមណ្ឌលអាចរំពឹងថានឹងមានស៊ុតទុំយ៉ាងតិច ១៥០ ក្នុងរយៈពេល ២ ឆ្នាំ។ យកចំនួននេះទៅគុណនឹង ៧២ គឺបានបងប្អូនប្រុសស្រីជិត ១១.០០០ នាក់ ដែលមានអាយុស្ទើរតែស្មើគ្នា។

កម្មករវ័យក្មេងម្នាក់ឈ្មោះ ហេនរី ហ្វស្ទើរ (Henry Foster) ប្រាប់ដោយរីករាយពីលទ្ធផលខ្ពស់បំផុតដែលមជ្ឈមណ្ឌលធ្លាប់ធ្វើបាន៖ ពីអូវែរតែមួយ ដែលជាផ្នែកក្នុងខ្លួនស្ត្រីសម្រាប់បង្កើតស៊ុត គេផលិតមនុស្សបាន ១៦.០១២ នាក់។ គាត់សង្ឃឹមថានឹងយកឈ្នះមជ្ឈមណ្ឌលផ្សេងៗដែលជាគូប្រជែង។ សៀវភៅបង្ហាញពីពិភពមួយ ដែលគេរាប់មនុស្សដូចរាប់ផលិតផលរោងចក្រ ហើយមោទនភាពកើតចេញពីចំនួនធំៗ។

បន្ទាប់មក ការដើរមើលបន្តតាមដំណើររបស់ដប។ នៅក្នុង បន្ទប់កំណត់វាសនាសង្គម ឬហៅថា Social Predestination Room មានប្រអប់កាតកត់ត្រាទំហំ ៨៨ ម៉ែត្រគូប ដែលកត់ទុកនូវអ្វីដែលសង្គមត្រូវការ។ អ្នករៀបចំផែនការប្រើវា ដើម្បីសម្រេចថាត្រូវផលិតមនុស្សប្រភេទណា ប៉ុន្មាននាក់។ បន្ទាប់មក ដបទាំងនោះរំកិលយឺតៗលើខ្សែក្រវាត់ដឹកជញ្ជូន កាត់តាម ឃ្លាំងអំប្រ៊ីយ៉ុង ឬហៅថា Embryo Store ដែលជាបន្ទប់ងងឹតពណ៌ក្រហម សម្រាប់ដបទារក។ ដំណើរនេះចំណាយពេល ២៦៧ ថ្ងៃ។ នៅទីបញ្ចប់ ទារកត្រូវបានគេ «ចាក់ចេញពីដប» ឬហៅថា decanted ដែលជាពាក្យរបស់មជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់ការកើត។

គេកំណត់វណ្ណៈឱ្យជាប់នឹងរាងកាយ តាំងពីមុនកើត

មជ្ឈមណ្ឌលភ្ញាស់កូន និងបង្ហាត់ចិត្តកណ្តាលក្រុងឡុងដ៍ (Central London Hatchery and Conditioning Centre) ក៏កំណត់កន្លែងរបស់មនុស្សម្នាក់ៗក្នុងសង្គម តាំងពីមុនកើតដែរ។ វណ្ណៈ ឬហៅថា caste គឺជាថ្នាក់សង្គមដែលរដ្ឋកំណត់ឱ្យមនុស្សម្នាក់ៗតាំងពីមុនកើត ហើយមិនអាចចាកចេញបាន។ វណ្ណៈចាប់ពី អាល់ហ្វា (Alpha) ដែលខ្ពស់បំផុត ចុះដល់ អេបស៊ីឡុន (Epsilon) ដែលទាបបំផុត។ អំប្រ៊ីយ៉ុង ឬហៅថា embryo គឺទារកតូចៗដែលទើបចាប់ផ្តើមលូតលាស់។ អំប្រ៊ីយ៉ុងដែលគេកំណត់សម្រាប់វណ្ណៈទាបបំផុត ទទួលបានអុកស៊ីសែនតិចជាង។ ការនេះធ្វើឱ្យខូចខួរក្បាលមុន រួចទើបខូចគ្រោងឆ្អឹង។ ពេលសិស្សម្នាក់សួរថាហេតុអ្វី នាយកហៅសិស្សនោះថាមនុស្សល្ងង់៖ អេបស៊ីឡុនម្នាក់ត្រូវការបរិយាកាសជុំវិញបែបអេបស៊ីឡុន ក៏ដូចជាលក្ខណៈពីកំណើតបែបអេបស៊ីឡុនដែរ។ ហេនរី ហ្វស្ទើរ (Henry Foster) បន្ថែមថា អេបស៊ីឡុន «មិនត្រូវការបញ្ញាបែបមនុស្សទេ»។

ហេនរីចង់ឱ្យរាងកាយរបស់វណ្ណៈទាបធំពេញវ័យលឿនជាងនេះ ដើម្បីឱ្យពួកគេចាប់ផ្តើមធ្វើការបានឆាប់។ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រម្នាក់ឈ្មោះ ពីលឃីងតុន (Pilkington) នៅក្រុងម៉ុមបាសា (Mombasa) ធ្លាប់បង្កើតមនុស្សដែលធំពេញវ័យនៅអាយុ ៦ ឆ្នាំកន្លះ។ នេះជាជោគជ័យផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ តែគ្មានប្រយោជន៍សម្រាប់សង្គមទេ ព្រោះពួកគេល្ងង់ពេក សូម្បីតែការងាររបស់អេបស៊ីឡុនក៏ធ្វើមិនបាន។

អំប្រ៊ីយ៉ុងខ្លះទៀតត្រូវឆ្លងកាត់ផ្លូវរូងក្តៅ និងត្រជាក់ ដូច្នេះរាងកាយរបស់ពួកគេរៀនស្អប់ភាពត្រជាក់ ហើយសមនឹងការងារនៅតំបន់ក្តៅ។ ក្រោយមក គ្រូនឹងប្រើ ការបង្ហាត់ចិត្ត ឬហៅថា conditioning ពោលគឺការហ្វឹកមនុស្សឱ្យចូលចិត្ត ឬស្អប់អ្វីមួយដោយស្វ័យប្រវត្តិ ដើម្បីឱ្យចិត្តរបស់ពួកគេស្រឡាញ់កម្តៅ។ តាមគំនិតរបស់នាយក មនុស្សសប្បាយចិត្ត និងល្អ នៅពេលពួកគេចូលចិត្តការងារដែលគេប្រគល់ឱ្យ ឬតាមពាក្យរបស់គាត់គឺ «ចូលចិត្តការងារដែលខ្លួនត្រូវធ្វើ»។ គាត់និយាយថា ការបង្ហាត់ចិត្តទាំងអស់សុទ្ធតែបម្រើគោលដៅនោះ៖ ធ្វើឱ្យមនុស្សស្រឡាញ់កន្លែងរបស់ខ្លួនក្នុងសង្គម ដែលពួកគេមិនអាចចាកចេញបានឡើយ។ ក្នុងចំណោមគិលានុបដ្ឋាយិកាដែលកំពុងធ្វើការ មានម្នាក់ឈ្មោះ លេនីណា (Lenina) ដែលនឹងមានតួនាទីសំខាន់នៅពេលក្រោយ។

More philosophy book summaries

See all philosophy books →