KamSophyI Will Teach You to Be Rich — Book Summary
សង្ខេបសៀវភៅ «រៀនក្លាយជាអ្នកមាន៖ ផែនការលុយ ៦ សប្តាហ៍»
What is I Will Teach You to Be Rich about?
Ramit Sethi's 2009 book asks why so many young people in the United States put off managing and investing their money, and argues that a simple automatic system matters more than expert advice or endless debate over details. His six-week plan runs from credit cards and no-fee bank accounts through 401(k) and Roth IRA accounts, a Conscious Spending Plan with four buckets, and automatic transfers into low-cost index or lifecycle funds. Its distinctive ideas include the 85 Percent Solution, the Ladder of Personal Finance and the Automatic Money Flow, and the later chapters apply the same thinking to talking about money with parents or a partner, negotiating a salary, buying a car, weddings and houses.
សៀវភៅ «រៀនក្លាយជាអ្នកមាន៖ ផែនការលុយ ៦ សប្តាហ៍» និយាយអំពីអ្វី?
សៀវភៅ (I Will Teach You to Be Rich) ដែល រ៉ាមីត សេធី (Ramit Sethi) សរសេរក្នុងឆ្នាំ២០០៩ សួរថា ហេតុអ្វីបានជាយុវវ័យច្រើននៅសហរដ្ឋអាមេរិកពន្យារពេលគ្រប់គ្រង និងវិនិយោគលុយរបស់ខ្លួន។ សេធីលើកហេតុផលថា ប្រព័ន្ធស្វ័យប្រវត្តិសាមញ្ញមួយសំខាន់ជាងដំបូន្មានរបស់អ្នកជំនាញ ឬការជជែកគ្នាមិនចេះចប់អំពីរឿងលម្អិត។ ផែនការប្រាំមួយសប្តាហ៍របស់គាត់ចាប់ពីកាតឥណទាន និងគណនីធនាគារដែលគ្មានថ្លៃសេវា រហូតដល់គណនីចូលនិវត្តន៍តាមរយៈនិយោជក ឬហៅថា 401(k) និងគណនីចូលនិវត្តន៍ប្រភេទរ៉ត ឬហៅថា Roth IRA ដែលទាំងពីរជាគណនីសន្សំចូលនិវត្តន៍នៅអាមេរិក។ ផែនការនេះក៏មានផែនការចាយលុយដោយដឹងខ្លួន ឬហៅថា Conscious Spending Plan ដែលមានបួនផ្នែក និងការផ្ទេរលុយដោយស្វ័យប្រវត្តិទៅមូលនិធិថ្លៃទាប គឺមូលនិធិសន្ទស្សន៍ ឬហៅថា index fund ឬមូលនិធិតាមវ័យ ឬហៅថា lifecycle fund។ គំនិតពិសេសរបស់សៀវភៅមាន ដំណោះស្រាយ ៨៥ ភាគរយ ឬហៅថា 85 Percent Solution ជណ្តើរប្រាំកាំសម្រាប់គ្រប់គ្រងលុយផ្ទាល់ខ្លួន ឬហៅថា Ladder of Personal Finance និងលំហូរលុយស្វ័យប្រវត្តិ ឬហៅថា Automatic Money Flow។ ជំពូកក្រោយៗអនុវត្តគំនិតដដែលនេះទៅលើការនិយាយអំពីលុយជាមួយឪពុកម្តាយ ឬដៃគូ ការចរចាប្រាក់ខែ ការទិញរថយន្ត ពិធីមង្គលការ និងផ្ទះ។
What you'll learn: 10 chapters
- Introduction: Would You Rather Be Sexy or Rich?សេចក្តីផ្តើម៖ ឈប់ជជែកវែកញែក ហើយចាប់ផ្តើមធ្វើដើម្បីមានបាន
- 1. Optimize Your Credit Cards១. ប្រើកាតឥណទានឱ្យបានប្រយោជន៍បំផុត
- 2. Beat the Banks២. ការពារលុយរបស់អ្នកពីថ្លៃសេវាធនាគារ
- 3. Get Ready to Invest៣. ត្រៀមខ្លួនដើម្បីចាប់ផ្តើមវិនិយោគ
- 4. Conscious Spending៤. ការចាយលុយដោយដឹងខ្លួន
- 5. Save While Sleeping៥. ឱ្យការសន្សំដំណើរការដោយស្វ័យប្រវត្តិ
- 6. The Myth of Financial Expertise៦. ជំនឿខុសអំពីអ្នកជំនាញហិរញ្ញវត្ថុ
- 7. Investing Isn’t Only for Rich People៧. ការវិនិយោគមិនមែនសម្រាប់តែអ្នកមានទេ
- 8. Easy Maintenance៨. ថែរក្សាប្រព័ន្ធលុយដោយងាយស្រួល
- 9. A Rich Life៩. ជីវិតដែលមានបានពិតប្រាកដ
Free preview: Introduction: Would You Rather Be Sexy or Rich?
Why People Debate Instead of Act
Ramit Sethi wrote this book in 2009, after the 2008 financial crisis, with young people in the United States in mind. He begins with weight loss. Many people gain weight after college, he says, yet almost everyone needs to know only two things: eat less and exercise more. Instead, friends argue about carbs and diet pills. People love to debate small details.
Money works the same way, Sethi argues. Most people either ignore their money and feel guilty, or argue about interest rates without doing anything. The debate feels like progress, but it is the easiest way to get nothing done. In his view, most young people do not need a financial adviser. They need a no-fee bank, automatic saving and bill payment, a few simple investments, and about thirty years for the money to grow.
A reader, Joey Schoblaska, 22, kept finding reasons not to open an investment account. He told himself that he did not know the difference between two kinds of IRA (a personal retirement account), that there would be paperwork, and that he might pick the wrong funds. Sethi adds that too much information can cause decision paralysis: doing nothing because there are too many choices. He quotes Barry Schwartz: for every 10 funds added to a company's 401(k) retirement plan, the share of workers who take part drops 2 percent.
Start Early and Aim for 85 Percent
Sethi calls starting early the most important step to being rich. In his example, two people each invest $100 a month. Smart Sally invests from age twenty-five to thirty-five and then never touches the money. Dumb Dan invests from thirty-five to sixty-five, three times as long. Yet Sethi says Sally ends with about $80,000 more. The exact gap depends on the yearly growth rate used in the book's table.
Sethi also answers common excuses. Banks do try to profit from customers, he says, so people should learn the banks' methods and use them to their own advantage. Fear of losing money is fair, but money left in a bank loses value to inflation (rising prices), so he asks for a long-term view. In the 2008 crash, he says, many people made things worse by selling after prices fell.
His main message is the 85 Percent Solution: acting and getting things 85 percent right is far better than doing nothing. Early mistakes, made with little money, are cheap lessons. Sethi put his first scholarship, $2,000, into the stock market and quickly lost half of it. He adds that buying good funds and holding them is boring but wins over the long term.
Define Rich and Follow the Plan
Sethi calls his approach conscious spending: spending freely on what a person loves and cutting costs hard on what they do not care about. His friend Jim got a raise and, the same day, moved to a smaller apartment. Jim cares little about where he lives, but he loves spending on camping and biking.
Sethi always asks young people why they want to be rich. Most never think about it, he says, so they can easily end up trying to keep up with their friends. For Sethi, being rich means choosing his career for reasons other than money, helping his parents retire, and running a scholarship fund for young entrepreneurs, launched in May 2006. He urges readers to set their own goals before reading on.
He calls complex products such as hedge funds irrelevant for individual investors. His six-week plan follows. Week 1 covers credit cards. Week 2 covers bank accounts. Week 3 covers a 401(k) and an investment account, even with $50. Week 4 covers finding out where the money goes. Week 5 covers automating the accounts. Week 6 covers investing. There are no secrets, he says, only small steps and discipline.
អានសាកល្បង៖ សេចក្តីផ្តើម៖ ឈប់ជជែកវែកញែក ហើយចាប់ផ្តើមធ្វើដើម្បីមានបាន
ហេតុអ្វីមនុស្សជជែកគ្នា ជំនួសឱ្យការចាប់ផ្តើមធ្វើ
រ៉ាមីត សេធី (Ramit Sethi) បានសរសេរសៀវភៅនេះក្នុងឆ្នាំ២០០៩ ក្រោយវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០០៨ ដោយគិតដល់យុវវ័យនៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ គាត់ចាប់ផ្តើមពីរឿងបន្ថយទម្ងន់។ គាត់និយាយថា មនុស្សជាច្រើនឡើងទម្ងន់ក្រោយចប់សាកលវិទ្យាល័យ ប៉ុន្តែស្ទើរតែគ្រប់គ្នាត្រូវដឹងតែពីរយ៉ាងប៉ុណ្ណោះ គឺញ៉ាំឱ្យតិច និងហាត់ប្រាណឱ្យច្រើន។ ផ្ទុយទៅវិញ មិត្តភក្តិនាំគ្នាជជែកអំពីកាបូអ៊ីដ្រាត និងថ្នាំបន្ថយទម្ងន់។ មនុស្សចូលចិត្តជជែកអំពីរឿងលម្អិតតូចៗ។
សេធីលើកហេតុផលថា រឿងលុយក៏ដូចគ្នា។ មនុស្សភាគច្រើន ឬមួយមិនអើពើនឹងលុយរបស់ខ្លួន ហើយមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនខុស ឬមួយជជែកគ្នាអំពីអត្រាការប្រាក់ តែមិនបានធ្វើអ្វីសោះ។ ការជជែកធ្វើឱ្យមានអារម្មណ៍ថាកំពុងទៅមុខ ប៉ុន្តែវាជាវិធីងាយបំផុតដែលធ្វើឱ្យគ្មានអ្វីសម្រេចបាន។ តាមគំនិតរបស់សេធី យុវវ័យភាគច្រើនមិនត្រូវការទីប្រឹក្សាហិរញ្ញវត្ថុទេ។ ពួកគេត្រូវការធនាគារដែលមិនយកថ្លៃសេវា ការសន្សំ និងការបង់វិក្កយបត្រដោយស្វ័យប្រវត្តិ ការវិនិយោគសាមញ្ញៗពីរបីយ៉ាង និងពេលប្រហែល ៣០ ឆ្នាំ ដើម្បីឱ្យលុយកើនឡើង។
អ្នកអានម្នាក់ឈ្មោះ ជូអ៊ី ស្កូបឡាស្កា (Joey Schoblaska) អាយុ ២២ ឆ្នាំ ចេះតែរកហេតុផលដើម្បីមិនបើកគណនីវិនិយោគ។ គាត់ប្រាប់ខ្លួនឯងថា គាត់មិនដឹងពីភាពខុសគ្នារវាងគណនីសន្សំសម្រាប់ចូលនិវត្តន៍ផ្ទាល់ខ្លួន ឬហៅថា IRA ពីរប្រភេទ ថានឹងមានឯកសារត្រូវបំពេញ ហើយថាគាត់អាចជ្រើសមូលនិធិខុស។ សេធីបន្ថែមថា ព័ត៌មានច្រើនពេកអាចធ្វើឱ្យមនុស្សជាប់គាំង មិនអាចសម្រេចចិត្តបាន ឬហៅថា decision paralysis គឺការមិនធ្វើអ្វីសោះ ព្រោះមានជម្រើសច្រើនពេក។ គាត់ដកស្រង់សម្តីរបស់ បារី ស្វាតស៍ (Barry Schwartz) អំពីគណនីចូលនិវត្តន៍តាមរយៈនិយោជក ឬហៅថា 401(k) ដែលជាគណនីសន្សំចូលនិវត្តន៍នៅអាមេរិក ដែលក្រុមហ៊ុនផ្តល់ឱ្យបុគ្គលិក៖ រាល់ពេលក្រុមហ៊ុនមួយបន្ថែមមូលនិធិ ១០ ទៅក្នុងគម្រោង 401(k) របស់ខ្លួន ភាគរយនៃបុគ្គលិកដែលចូលរួមធ្លាក់ចុះ ២ ភាគរយ។
ចាប់ផ្តើមឱ្យឆាប់ ហើយធ្វើឱ្យត្រូវប្រហែល ៨៥ ភាគរយ
រ៉ាមីត សេធី (Ramit Sethi) ហៅការចាប់ផ្តើមឱ្យឆាប់ថា ជាជំហានសំខាន់បំផុតដើម្បីក្លាយជាអ្នកមាន។ ក្នុងឧទាហរណ៍របស់គាត់ មនុស្សពីរនាក់វិនិយោគម្នាក់ ១០០ ដុល្លារក្នុងមួយខែ។ សាលីឆ្លាត (Smart Sally) វិនិយោគចាប់ពីអាយុ ២៥ ដល់ ៣៥ ឆ្នាំ រួចមិនប៉ះលុយនោះទៀតទេ។ ដែនមិនឆ្លាត (Dumb Dan) វិនិយោគចាប់ពីអាយុ ៣៥ ដល់ ៦៥ ឆ្នាំ ដែលស្មើនឹងបីដងនៃរយៈពេលរបស់សាលី។ ប៉ុន្តែសេធីនិយាយថា នៅចុងក្រោយ សាលីមានលុយច្រើនជាងដែនប្រហែល ៨០,០០០ ដុល្លារ។ ចំនួនខុសគ្នាពិតប្រាកដ អាស្រ័យលើអត្រាកំណើនប្រចាំឆ្នាំ ដែលតារាងក្នុងសៀវភៅប្រើ។
សេធីក៏ឆ្លើយតបនឹងលេសដែលមនុស្សតែងលើកឡើងដែរ។ គាត់និយាយថា ធនាគារពិតជាព្យាយាមរកប្រាក់ចំណេញពីអតិថិជនមែន ដូច្នេះមនុស្សគួររៀនពីវិធីរបស់ធនាគារ ហើយប្រើវាឱ្យមានប្រយោជន៍ដល់ខ្លួនឯង។ ការខ្លាចបាត់បង់លុយជារឿងសមហេតុផល។ ប៉ុន្តែអតិផរណា ឬហៅថា inflation គឺការឡើងថ្លៃទំនិញបន្តិចម្ដងៗ ដែលធ្វើឱ្យលុយមួយដុល្លារទិញបានតិចជាងមុន ហើយវាធ្វើឱ្យលុយដែលទុកក្នុងធនាគារបាត់តម្លៃ។ ដូច្នេះ គាត់ស្នើឱ្យគិតក្នុងរយៈពេលវែង។ គាត់និយាយថា ពេលទីផ្សារធ្លាក់ក្នុងឆ្នាំ២០០៨ មនុស្សជាច្រើនបានធ្វើឱ្យស្ថានភាពកាន់តែអាក្រក់ ដោយលក់ចេញក្រោយពេលតម្លៃធ្លាក់រួច។
សារសំខាន់បំផុតរបស់គាត់ គឺដំណោះស្រាយ ៨៥ ភាគរយ ឬហៅថា 85 Percent Solution។ វាមានន័យថា ការចាប់ផ្តើមធ្វើ ទោះធ្វើបានត្រូវតែប្រហែល ៨៥ ភាគរយ ក៏ល្អជាងការមិនធ្វើអ្វីសោះច្រើនណាស់។ កំហុសដំបូងៗ ដែលកើតឡើងពេលនៅមានលុយតិច គឺជាមេរៀនដែលចំណាយតិច។ សេធីបានយកអាហារូបករណ៍ដំបូងរបស់គាត់ ចំនួន ២,០០០ ដុល្លារ ទៅដាក់ក្នុងទីផ្សារភាគហ៊ុន ហើយមិនយូរប៉ុន្មាន ក៏ខាតអស់ពាក់កណ្តាល។ គាត់បន្ថែមថា ការទិញមូលនិធិល្អៗ ហើយកាន់វាទុក គឺគួរឱ្យធុញ ប៉ុន្តែឈ្នះក្នុងរយៈពេលវែង។
កំណត់ថាការមានបានមានន័យអ្វី ហើយធ្វើតាមផែនការ
រ៉ាមីត សេធី (Ramit Sethi) ហៅវិធីរបស់គាត់ថា ការចាយលុយដោយដឹងខ្លួន ឬហៅថា conscious spending។ វាគឺការចាយយ៉ាងសេរីលើអ្វីដែលខ្លួនស្រលាញ់ ហើយកាត់ចំណាយឱ្យខ្លាំងលើអ្វីដែលខ្លួនមិនខ្វល់។ មិត្តរបស់សេធីឈ្មោះ ជីម (Jim) បានដំឡើងប្រាក់ខែ ហើយនៅថ្ងៃដដែលនោះ ក៏ផ្លាស់ទៅនៅអាផាតមិនមួយដែលតូចជាងមុន។ ជីមមិនសូវខ្វល់ពីកន្លែងស្នាក់នៅទេ ប៉ុន្តែគាត់ចូលចិត្តណាស់ចាយលុយលើការបោះជំរំ និងការជិះកង់។
សេធីតែងសួរយុវវ័យថា ហេតុអ្វីបានជាពួកគេចង់ក្លាយជាអ្នកមាន។ គាត់និយាយថា មនុស្សភាគច្រើនមិនដែលគិតពីរឿងនេះទេ ដូច្នេះពួកគេងាយនឹងចាយតាមមិត្តភក្តិ។ សម្រាប់សេធី ការក្លាយជាអ្នកមាន មានន័យថា ការជ្រើសរើសអាជីពរបស់គាត់ដោយហេតុផលផ្សេងក្រៅពីលុយ ការជួយឪពុកម្តាយរបស់គាត់ឱ្យចូលនិវត្តន៍បាន និងការដំណើរការមូលនិធិអាហារូបករណ៍សម្រាប់សហគ្រិនវ័យក្មេង ដែលបានចាប់ផ្តើមនៅខែឧសភា ឆ្នាំ២០០៦។ គាត់ជំរុញឱ្យអ្នកអានកំណត់គោលដៅផ្ទាល់ខ្លួនជាមុនសិន មុននឹងអានបន្ត។
គាត់ហៅផលិតផលពិបាកយល់ ដូចជាមូលនិធិវិនិយោគស្មុគស្មាញ ឬហៅថា hedge funds ថាមិនពាក់ព័ន្ធនឹងអ្នកវិនិយោគជាបុគ្គលម្នាក់ៗទេ។ បន្ទាប់មក គឺផែនការប្រាំមួយសប្តាហ៍របស់គាត់។ សប្តាហ៍ទី១ និយាយអំពីកាតឥណទាន។ សប្តាហ៍ទី២ និយាយអំពីគណនីធនាគារ។ សប្តាហ៍ទី៣ និយាយអំពីគណនីចូលនិវត្តន៍តាមរយៈនិយោជក ឬហៅថា 401(k) ដែលជាគណនីសន្សំចូលនិវត្តន៍នៅអាមេរិក និងអំពីគណនីវិនិយោគ ទោះមានលុយតែ ៥០ ដុល្លារក៏ដោយ។ សប្តាហ៍ទី៤ គឺរកឱ្យដឹងថាលុយទៅណាខ្លះ។ សប្តាហ៍ទី៥ គឺធ្វើឱ្យគណនីទាំងនោះដំណើរការដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ សប្តាហ៍ទី៦ គឺវិនិយោគ។ គាត់និយាយថា គ្មានអាថ៌កំបាំងទេ មានតែជំហានតូចៗ និងវិន័យ។